NTHABISENG LE HO FIHLELA
Harold W. Percival
KHAOLO XI
TS'ELISO E MOLEMO
Karolo ea 3
Mokhoa oa ho nahana. Ho tšepahala le ho bua 'nete e le motheo oa tsoelo-pele. Litlhoko tsa nama, tsa kelello, tsa kelello. Liphetoho 'meleng ha li ntse li nchafala.
Ea bobeli ho mekhoa e meraro ea tsela e kholo, Tsela ea nahana, e qala ha motho a letile sebapali mme o se a qetile khahlisoa ke 'me ikutloisa bohloko, ha moetsi e fihlile phepong ntlha of liphihlelo, mme ha motho a botsa ka lisosa tsa ketso tsa motho le ho se sebetse, ho morero ea ho phela, ea bophelo bo botle le maloetse, maruo le bofutsana, makhabane le mekhoa e mebe, bophelo 'me lefu. O ntan'o fumana lefeela boitekong ba motho. Leha ho se khotsofale le ho hloka botsitso li fumaneha ho motho e mong le e mong, mme leha ka linako tse ling ho nyahama ho tla le ho khathala le ho se tsotelle, libaka tsena ha se se boleloang ke ho sibolloa hona.
Ho sibolloa ha lefeela, lefeela la bophelo, ho sibolla hore ha ho motho ho rua e bohlokoa leha ho le joalo, ke temohisiso ea kelello 'me e etsoa ha motho a se a fihlile ho satellite ntlha ea motho liphihlelo. The takatso ea moetsi le ka mohla a ke ke a khotsofalla lintho tse bonahalang; empa e ka ts'oareha le ho fufuleloa le eona liphihlelo tsa bona, e le hore boikutlo bo ha ho letho le ka tsoelang liphihlelo. Leha ho le joalo, boikutlo bo-me-takatso ha li khotsofale ebile e tsoela pele ho khanna kelello-mmele ka mefuta e mengata ea lintho tse ka khotsofatsang. Ebe kelello-mmele, e ntse e khannoa ke takatso, e sibolla ho moetsi ea lefeela la boiteko ba motho.
Ka khanya ea hare-hare leseli motho o bona lefatše e le leholiotsoana. O bona lintho le maemo ao banna ba takatso fetohela; hore ba hlahile mme ba nyamela ho yena hangata. O bona hore lintho tsena ke lintho tsa ho bapala tse hohelang batho mme li hohela tlhokomelo le lithahasello ho bophelo. One sete sa lintho tsa ho bapala li beha e 'ngoe. Lintho tsa ho bapala, le hoja ho bonahala li le ngata haholo, ke tsa 'maloa mefuta le dipaterone. Li khutla li sa feleng ebile li shebahala li le ncha ha li fihla. The mefuta ke tsa thobalano mme tse nne tsa yona takatso balaoli, lijo, thepa, botumo, le matla. Li hlaha boikutlo bo-me-takatso, tse sa feleng. Ka hona boikutlo bo-me-takatso etsa phetoho 'me u boloke whirligig e ea, etsa lintho tsa ho bapala, li ba fe motsamao le mebala le ho ba senya. Sena se tsoela pele ho fihlela boikutlo bo 'me takatso mong le e mong o batla e mong ka boeena. Whirligig ea emisa.
Ka ho sibolla liqhobosheane, literopo, libaka tsa ho bapala le mesebetsi ea lefats'e ea senyeha ebe ea nyamela, ho fihlela ha boleng, ho hohela kapa ho hohloka ho ea.
Ho sibolloa ha lefeela la boiteko bohle le boemo ba ho hloka thabo bo latelang, qetellong ho qobella motho ho mo botsa hore na ke mang le ho batla lintho tse khathollang bophelong ba hae hore o tla fumana tsela ea ho hloka thabo. Ka ho utloa kapa ho bala kapa ho bala ho tsoa kahare, o fetoha ho ela hloko hore ho na le tsela, 'me eena litakatso ho e fumana. Sena se fapane kutlwisiso le khetho. O hlokomela hore ho na le lintho tse ngata tse lokelang ho etsoa le lintho tse ngata tse sa lokelang ho etsoa, pele a ka fumana tsela. Litlatso li nyamela ha ho e-na le takatso ea tsela e ncha, tsela ea 'nete e kaholimo ho liketsahalo tsa nakong e fetileng tsa motho. Bosoha ba takatso, hape morero ho fumana le ho tsamaea tseleng ea 'nete, qala kelello-kelello le takatso-kelello, pele e sebelisoa hanyane, 'me tsena li tlisa tse ling leseli ea Intelligence.
Ho motho ea tloaelehileng, maikutlo, e qaliloe ke mofuta, tšusumetso litakatso; tsena qobella ho loka, e qalang Lebaka, mme seo se fetoha maikutlo. Kahoo mekoloko e ntse e tsoela pele ka baeti le monahano o sebetsang. Empa molemong oa mang ea litakatso ho latela tsa hae tseba, eo ho tsoa ho leseli etla, potoloho e khutliselitsoe morao. The maikutlo ha li qalloe ke mofuta ho tloha ka ntle, empa litakatso li qalisoa ke ho loka sebetsa ka maikutlo a tsoang kahare. Ka hona, leseli e leng boithati e romella ho ho loka ea busa litakatso tse bakang maikutlo ho ipiletsa ho Lebaka; e le hore litakatso li etsa lintho tse ngata hape maikutlo li mafolofolo ho feta nakong ea pele batho. Joale Lebaka e ea ho Ness etsoe leseli 'me Ness lisosa boithati ho romela leseli ho ho loka. Me ho joalo le lipoloko li ntse li tsoela pele. Ona ke mmuso o tsoang kahare, sebakeng sa mmuso o tsoang ntle le ona o kenang ka lebaka la batho, (Feiga. IV-B).
Motho o phela mme o sebetsa ka Leseli le tswang kahare. Ha a fumane Leseli leo , e leng Leseli le tobileng le tswang ho mo tsebang , ka ho tswela pele, empa feela ka mahlasedi le ka karabelo ya boiteko ba hae. Kamora ho latela ditlhoko tse hlokahalang, qetellong, o ba le lesedi mme nakong eo, o fumana hore o Tseleng.
Nako ho tloha nakong eo motho a qalang ho sibolla lefeela la boiteko ba motho bakeng sa lintho tsa lefats'e ho fihlela ha a kena Tseleng, o bona liphetoho tse ngata tikolohong ea hae, mosebetsing oa hae, likamanong tsa hae, bophelong ba hae ba ka hare le 'meleng oa hae oa nama. Nako ena e akaretsa nako e nkang ho pholosa likokoana-hloko tse leshome le metso e meraro tsa khoeli tse fetohileng ntho e le 'ngoe, le hore e fihle ho coccygeal ganglion bakeng sa ho haha borokho. Ho ka 'na ha hlokahala hore ho be le ho phela hape ho hongata ha moetsi ka mor'a hore khetho e etsoe hang.
Motho a ka ba tikolohong efe kapa efe ha a etsa phuputso e kgolo. A ka ba motseng o moholo, motsaneng o monyane, motsaneng kapa sebakeng se le seng; a ka ba a etsa mosebetsi ofe kapa ofe, a ka ba selakha sa nama ya kolobe, molebedi wa teronko kapa ralipolotiki wa mokga; a ka ba le batho ba mefuta yohle bao a ba tsebang, metswalle le metswalle; maqhama a lelapa la hae a ka ba haufi kapa a hlephileng; mme thepa ya hae e ka ba kgolo kapa e nyane. Tsena tsohle di tla fetoha; empa e seng ka boiteko bo mabifi ba hae. Seo ha se bolele hore ha a lokela ho kgathatseha ka mesebetsi eo maqhama ana a mo jarang yona, empa ho bolela hore ha a lokela ho kgomarelwa ke ho rata kapa ho se rate.
Onetikoloho, hae mosebetsi mme maqhama a hae a tla fetoha ka mokhoa oa tlhaho, joalo ka oa hae nahana Liphetoho, kamora hore a etse khetho. Ha se eena hore a ka etsa qeto ea liphetoho le ho tsamaea ka boikitlaetso ba hae a le maemong a hona joale. O tlameha ho ema, ho emela ho fihlela Menyetla bakeng sa phetoho ba itlhahisa. Ha aa lokela ho etsa Menyetla. O lula tikolohong e itseng mme o tšoaroa ke maqhama a fapaneng a mesebetsi ho ea sebakeng seo, sechaba, morabe, setsoalle, lelapa, lenyalo, maemo le thepa, hobane ho na le morero. Mabili a ke ke a rojoa; li tlameha ho tsofala kapa li tlameha ho oa. Le thepa ha ea lokela ho felisoa ke ho ba tlosa; ngoe e na le tsona bakeng sa morero; li bolela boikarabello 'me tšepa motho o tla li araba bakeng sa hae le botsamaisi ba hae. Le bona, ba tla nyamela ka tlhaho haeba ba le tseleng ea tsoelo-pele ea hae. Maemong ana a ka ntle ha ho na letšoao, ha ho na mokhoa oo lefatše le ka khethollang ho tloha ho oelo oa batho ea entseng sibollo se seholo mme a etsa khetho ea hae kahare bophelo.
Ha a ntse a hatela pele ka ho nahana le ka ho phela bophelo , 'mele oa hae o tla fetoha 'me butle-butle o tla ikhula lefatšeng, a sa bonahale ebile a sa hohele tlhokomelo leha e le efe.
Leha ho se na tekanyetso linthong tsa kantle, ponong eo a phelang ho eona, ho na le litekanyetso tseo a tlamehang ho ba a li fihletse ka tlhaho ea hae ea kelello , kelellong ea hae le mesebetsing ea hae le ka sebōpeho sa hae sa 'mele pele a ka kena Tseleng e Khōlō.
Mehato eo motho a fetang ho yona pele a fihla tekanyetsong ya kelello ho kena Tseleng, e fapana ka batho ba fapaneng, empa tekanyetso ena eo bohle ba lokelang ho e fihlella e tshwana haholo bakeng sa bohle. Botshepehi le nnete e lokela ho ba motheo wa botho ba hae . Maikutlo a hae a sa belaetseng le takatso e tlameha ho ba ho bona dintho kamoo di leng kateng, ho seng jwalo dikgetho le leeme di tla tlosa kahlolo ya hae mme di mo khelose.
Tekanyetso ea tlhaho ea hae ea kelello ke hore maikutlo le takatso li lumellana ho fumana Tsela e Kholo, ka holim'a lintho tsohle. Ka tloaelo maikutlo le takatso ha li lumellane; pele li lumellana o tlameha ho tsamaea leeto le lelelele, 'me lintho tse ngata li tla mo etsahalla.
Ha a le ka mor'a ho sibolloa ho hoholo, o ile a litakatso ho batla leseli ka hare, satellite ea fela. Ho qhekelloa le ho khetha ho tsoa lefatšeng ke ntho e 'ngoe, ho lokoloha ho eona hoo e se nang chelete, ke ntho e' ngoe hape. Satellite ke lefatše le lefatše, le kantle le lona bophelo le limpho le lintho tse hohelang, ke bokuli ba lefatše. E bululela ba qhekelitsoeng maikutlo 'me litakatso. Ha li sutumelletsoa kahare bophelo libaka tse ncha tsa boiphihlelo ba ea buloa 'me lintho tse ncha li lokela ho fumanoa. Ba qhekelloang maikutlo 'me litakatso ea libakeng tse ncha 'me ha ba ntse ba fumana lintho tse teng moo manyalo a khaotsang.
Maikutlo le litakatso ha lia ka tsa hlola lintho tsa khale tse neng li ba silafalitse. E ntse e le makhoba a tlhaho ha ba e tlohela 'me ba fetohela bophelong ba ka hare ; ke makhoba, leha e le makhoba a batlang tokoloho ea bona.
Lintho tsa khale li na le libaka tse ncha tse hohelang le libaka tse ncha tse hohelang; libaka tse ncha tse hohelang hobane tsa khale li ne li sa hlōloe, 'me tse ncha hobane lintho li talingoa ho tsoa ponong e ncha . Libaka tsena ka bobeli li ntle, li kholo ho feta kamoo li neng li tla ba kateng ho motho ea tloaelehileng. Pele o ne a tsamaea le tsona 'me joale oa li loantša; joale ho huloa ha tlhaho ka morao le ka har'a lintho tsa eona ho matla, kaha tlhaho joale e ka fumana Leseli le lengata ho feta ho motho ea tloaelehileng. Ka hona, ha motho a batla Tsela 'me a bokella Leseli le lenyenyane, o na le monyetla oa ho etsa liphoso. Leha a hloleha hangata hakae, haeba a tsoela pele ka boiteko ba hae ba ho phela ka hare , o tla tsoela pele.
Maemo a boloi a hloka, ea bobeli, litekanyetso tse itseng tsa boitšoaro. Karolo ea boitšoaro bo botle ba kelello mofuta ke 'nete ho loka ea kelello, monahano. Ho hloka teboho, lonya, rancor, lehloeo, mohono, bohale, phetetso; poulelo, bosholu, meharo, ho tšoenyeha, ho hloka botsitso, lefifi, ho nyahama, ho se khotsofale, tšabo, bosholu, boikhohomoso le bokhopo e tlameha ebe ha a ba tsebe. O tlameha a be a ikhethile e le hore e se baeti ba hae ba tloaelehileng, kapa ba nako le nako kapa ba khahlisang. Ho bolela hore haeba ba ea ho bona ha ba amohelehe hobane o se a le haufi le bona. Hona joale ha se tsa tlhaho ho eena, ha ho na sebaka bakeng sa bona hobane o filoe matla a tsoang mokhoeng oa hae o mocha oa ho phela. O hloekile, o mosa, o mosa, o sebete, o bonolo ebile o tiile.
Tekanyetso ea kelello e hloka, ea boraro, ka tsena tsohle, boikutlo bo botle . E boetse e hloka, ea bone, hore matla a kelello le lehlakore le lenyenyane la kutlo tse 'ne li se ke tsa sebelisoa le hore leha motho a ela hloko maikutlo a linaleli ha a susumetsoe ke 'ona.
Boemo ba kelello ba motho bo tlameha bo be bo fihletse pele a ka kena The Way e amana le kelello boleng, boemo ba kelello 'me e kelello e behiloeng, tseo kaofela li tla hlaha ka mofuta o itseng oa nahana e tla hlahisa maemo a kelello le a 'mele. Kelello ea hae boleng e tlameha ebe joalo ho se tšepahale 'me ho se tšepahale ke manyala ho eena. Thetso, boikaketsi, boikakaso, lefeela boikakaso e tlameha ho ba basele. O tlameha ho tšepahala ho eena, ho ithiba, ho khotsofala le ho ba le boinyenyefatso. Ea hae boemo ba kelello o tlameha ho hlahisa botsoalle ka kakaretso, ke hore, ho amohela hore ke karolo e amanang le eona kaofela; boikemisetso ba ho etsa eona mesebetsi ka thabo haeba ba amana le The Way le ka ho rata haeba ba amana le lintho tse ling; boikemisetso ba ho arabela ho ho loka; le tlhompho le tjantjello ea ho amoheloa leseli ea Intelligence. Hae kelello e behiloeng e tlameha ho ba e le 'ngoe ntlha feela mme ke hore, ho ba tseleng.
Tekanyetso ea 'mele ke hore e bolokile likokoana-hloko tsa likhoeli tse leshome le metso e meraro. Mobu o tloaelehileng taba ha e khone ho ts'oara a kokoana-hloko ea khoeli e fetang khoeli e le 'ngoe. Ho boloka tse leshome le metso e meraro, tse khethehileng, tse hlakileng, sebopeho sa methapo ea methapo se tlameha ho lengoa nakong ea khale. Ho hang nako ha sebopeho sena se secha se ntse se hola se kanna sa senyeha Bobebe Ho ba le boitšoaro bo bobe, lehloeo le felile, mohono bola, poulelo, meharo monate o jella, bohale jang, litlamo tsa phetetso, bosholu bo a omella, ho ferekana le ho hloka botsitso, ho tsitsipana ha sansle, lefifi shoa, ho nyahama ho tloha, tšabo ho nyekeloa, makhopho a litšila, ho senyeha ha litšila, ho hlonama ho theola seriti, ho chesoa ke takatso e mpe, ho baka tšenyo e tšabehang mohoeng o motle, 'me ho hloka teboho ho koala sekheo. leseli mme e siya e le 'ngoe ho hloka tsebo oa hae Kamano ho ea hae Boraro ba Boithati le ho botho.
'Mele o lokela ho phela hantle le ho ba matla. Lijo life kapa life li tla sebetsa haeba li fana ka seo 'mele o se hlokang bakeng sa bophelo bo botle. Lijo ha lia lokela ho ba feshene 'me ha li amane hakaalo le sepheo, ke hore, ho boloka bajari ba leseli ba leshome le metso e meraro, ntle le hore motho o lokela ho ba le maemo a itekanetseng 'me a se ke a ja hanyane kapa haholo. Lino, ho sa tsotelehe hore na ke life, li lokela ho se be le joala. 'Mele ha oa lokela ho robala haholo, kapa hanyane haholo. Ha oa lokela ho sebelisoa hampe ka ho itima lijo, ho se phutholohe kapa mefuta e meng ea ho itima lijo. Ho hlokofatsa nama ho ke ke ha tlisa mang kapa mang Tseleng e Kholo kapa haufi le eona. 'Mele o tlameha ho bolokoa o phetse hantle ebile o le matla, 'me sohle se hlokahalang bakeng sa sena ke bophelo bo tsitsitseng ba bophelo bo bonolo, bo itekanetseng le bo hloekileng . 'Mele ha oa lokela ho laoloa ke tlhaho , empa ho tsoa ka hare ke monahano.
Nakong ea ho nahana , bophelo le ho loanela, e leng tokisetso e khethehileng ea ho kena Tseleng e Kholo, 'mele o feta liphetohong tse itseng. Tšoelesa ea thymus e ba mafolofolo 'me e sebetsa le thyroid. Mala a tla ba manyane haholo. Mpa, duodenum, jejunum, ileum le colon lia khutsufala ebile lia fokola. Nakong ea potoloho ea likokoana-hloko tsa khoeli 'meleng, maqhubu a methapo a laoloa ke likokoana-hloko tsa khoeli 'me a matlafatsoa butle-butle, e le hore sebopeho se secha le sa ka hare sa methapo se hōle. Methapo e sa ikhetheleng ea tsamaiso ea tšilo ea lijo e qala ho theha sebopeho seo qetellong se tla tšoana le sa tsamaiso ea methapo ea boithaopo.
Bolelele ba nako ho nka ka lebaka la ho sibolla hore lefats'e e bile sephiri ka lilemo tse ngata le tebello e nyahamisang, ho kenella ho Tsela, ho fapana le batho. Kamora ho sibolla le khetho ea motho ea ka hare bophelo hangata ho na le botsitso tsoelo-pele, bakeng sa nako. Ebe lefatše, e leng mofutae ikoetlisa hantle, hobane tse ling tsa mehopolo tse sa kang tsa lekanngoa ke motho, thuso mofuta ha lipotoloho tsa tsona li sekamela ho kantle. Motho a ka nyahama mme a ka boela lefatseng. Ha a kula hape lefatše, o shebahala hape kahare bophelo.
Neng lefu o kenelletse lipakeng tsa likhohlopo tsa hae, o tsoaloe bocha a e-na le tšekamelo ea ho tseba lefeela la kantle bophelo. O tla etsa ka linako tse ling nako ho seo kapa se latelang bophelo etsa hore ho sibolloe hape, 'me ho ke ke ha mo ama ka mokhoa o makatsang; o tla etsa khetho 'me a batle ho fumana tsela' me mohlomong a be a hlole hape. E ncha bophelo ke ha tlhaho hore a bone seo bophelo ha e na letho; ha nako oa tla o tla etsa khetho bakeng sa tsela e tla lebisa ho Tsela. Hang ha motho a se a sibolotse lintho mme a etsa khetho, o tla lebisoa ho The Way, leha a sa phetse hape. Mefokolo e ke ke ea thibela, ba tla lieha feela ho fumana Tsela. Mefokolo ke liketsahalo, 'me ka linako tse ling li ke ke tsa qojoa ka lebaka la nako e fetileng mehopolo; hangata ke mahlohonolo ka ho ikhakanya mme a ke ke a thibela motho ea ikemiselitseng ho loanela tsela ea ha a se a entse khetho ea hae.
Kaha joale re na le motlatsi oa khanya, ke hore, a kokoana-hloko ea khoeli moo ho tla kopanya likokoana-hloko tsa likhoeling tse leshome le metso e 'meli tse tlang le tse seng li qalile ho hola, motho o kena ka Tsela eo mohla motlatsi a bulang tiiso' me a kena ka har'a mohala, (sa feiga. VI-C, D).
Copyright 1974 ka The Word Foundation, Inc.